لنز اسکلرال چیست و چرا محبوب شده است؟
لنز اسکلرال نوعی لنز تماسی سخت با قطر بزرگ است که روی بخش سفید چشم (صلبیه) قرار میگیرد و بدون تماس مستقیم با قرنیه، یک مخزن اشکی بین لنز و سطح چشم ایجاد میکند. همین ویژگی باعث شده است که لنز اسکلرال به یکی از مؤثرترین راهکارها برای بهبود بینایی در بسیاری از بیماریهای قرنیه و موارد پیچیده تبدیل شود.
در سالهای اخیر استفاده از لنز اسکلرال در سراسر جهان افزایش یافته است، زیرا بسیاری از بیمارانی که با عینک یا لنزهای تماسی معمولی به دید مطلوب نمیرسند، میتوانند با این لنز کیفیت بینایی بسیار بهتری را تجربه کنند.
لنز اسکلرال
اما سؤال مهم این است که چه کسانی کاندید مناسب لنز اسکلرال هستند؟
در ادامه به گروههایی میپردازیم که بیشترین سود را از این لنزها میبرند.
افراد مبتلا به قوز قرنیه از بهترین کاندیدهای لنز اسکلرال هستند
وقتی صحبت از کاندید مناسب لنز اسکلرال میشود، بیماران مبتلا به قوز قرنیه یا کراتوکونوس در صدر فهرست قرار میگیرند.
در قوز قرنیه، شکل طبیعی قرنیه بهتدریج تغییر میکند و نامنظم میشود. این نامنظمی باعث ایجاد تاری دید، دوبینی و کاهش کیفیت بینایی میشود. در بسیاری از موارد، عینک دیگر قادر به اصلاح کامل دید بیمار نیست.
لنز اسکلرال با ایجاد یک سطح اپتیکی صاف در مقابل چشم، بخش زیادی از این نامنظمیها را خنثی میکند و میتواند کیفیت بینایی را به شکل چشمگیری افزایش دهد.
بسیاری از بیماران مبتلا به کراتوکونوس پس از استفاده از لنز اسکلرال گزارش میکنند که برای نخستین بار در سالهای اخیر دید واضح و پایداری را تجربه کردهاند.
افراد مبتلا به خشکی شدید چشم
یکی دیگر از مهمترین گروههای کاندید مناسب لنز اسکلرال، بیماران مبتلا به خشکی شدید چشم هستند.
افرادی که به دلیل بیماریهای خودایمنی، افزایش سن، جراحیهای قبلی یا عوامل دیگر دچار خشکی شدید چشم شدهاند، معمولاً با سوزش، قرمزی، درد و تاری دید روبهرو هستند.
لنز اسکلرال به دلیل نگهداری یک لایه مایع روی سطح قرنیه، مانند یک پانسمان محافظ عمل میکند. این مخزن اشکی دائماً سطح چشم را مرطوب نگه میدارد و میتواند علائم آزاردهنده خشکی چشم را کاهش دهد.
در بسیاری از بیماران، لنز اسکلرال نهتنها باعث بهبود بینایی بلکه موجب افزایش راحتی روزانه نیز میشود.
افرادی که جراحی پیوند قرنیه انجام دادهاند
بعد از پیوند قرنیه، شکل قرنیه همیشه کاملاً منظم نمیشود. به همین دلیل برخی بیماران حتی پس از موفقیت جراحی همچنان دید مطلوبی ندارند.
در چنین شرایطی، لنز اسکلرال میتواند نقش بسیار مهمی در بهبود بینایی ایفا کند. این لنزها به دلیل عدم تماس مستقیم با قرنیه پیوندی، گزینهای ایمن و مؤثر برای بسیاری از بیماران محسوب میشوند.
به همین دلیل بیماران پس از پیوند قرنیه معمولاً جزو بهترین کاندیدهای لنز اسکلرال به شمار میروند.
افرادی که قرنیه نامنظم دارند
نامنظمی قرنیه میتواند در اثر عوامل مختلفی ایجاد شود، از جمله:
- جراحی لیزیک
- جراحی PRK
- ضربههای چشمی
- عفونتهای قرنیه
- اسکار قرنیه
در این افراد، سطح قرنیه صاف نیست و نور بهدرستی روی شبکیه متمرکز نمیشود.
لنز اسکلرال با پوشاندن این نامنظمیها میتواند کیفیت دید را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.
افرادی که با لنزهای تماسی معمولی راحت نیستند
برخی بیماران قبلاً از لنزهای سخت معمولی (RGP) استفاده کردهاند اما به دلیل ناراحتی یا جابهجایی لنز نتوانستهاند استفاده از آن را ادامه دهند.
در این موارد، لنز اسکلرال اغلب گزینه مناسبتری است. از آنجا که این لنز روی صلبیه قرار میگیرد و با قرنیه تماس مستقیم ندارد، معمولاً راحتی بیشتری نسبت به بسیاری از لنزهای سخت سنتی ایجاد میکند.
بیماران مبتلا به سندرم شوگرن
سندرم شوگرن یکی از بیماریهای خودایمنی است که میتواند باعث خشکی شدید چشم شود.
این بیماران اغلب از درد، سوزش، حساسیت به نور و تاری دید شکایت دارند. در موارد متوسط تا شدید، لنز اسکلرال میتواند به عنوان بخشی از برنامه درمانی برای محافظت از سطح چشم و بهبود کیفیت زندگی بیمار استفاده شود.
بیماران مبتلا به اکتازی پس از جراحی لیزیک
اگرچه جراحی لیزیک برای بسیاری از افراد موفقیتآمیز است، اما در موارد نادر ممکن است عارضهای به نام اکتازی قرنیه ایجاد شود.
در این شرایط قرنیه ضعیف و نامنظم میشود و دید بیمار کاهش پیدا میکند.
لنز اسکلرال یکی از مؤثرترین راهکارهای غیرجراحی برای بهبود دید این بیماران محسوب میشود و میتواند بسیاری از مشکلات بینایی ناشی از اکتازی را جبران کند.
چه کسانی ممکن است کاندید مناسبی برای لنز اسکلرال نباشند؟
اگرچه لنز اسکلرال مزایای زیادی دارد، اما برای همه افراد مناسب نیست.
برخی شرایط ممکن است استفاده از این لنز را محدود کنند:
- عدم توانایی در گذاشتن و برداشتن لنز
- عدم رعایت بهداشت لنز
- برخی بیماریهای فعال چشمی
- عفونتهای کنترلنشده سطح چشم
- عدم تمایل به مراقبت روزانه از لنز
به همین دلیل ارزیابی کامل توسط اپتومتریست یا متخصص فیت لنز اسکلرال ضروری است.
مزایای لنز اسکلرال برای کاندیدهای مناسب
افرادی که کاندید مناسب لنز اسکلرال هستند معمولاً از مزایای زیر بهرهمند میشوند:
- افزایش کیفیت بینایی
- کاهش تاری دید ناشی از نامنظمی قرنیه
- بهبود علائم خشکی چشم
- راحتی بیشتر نسبت به بسیاری از لنزهای سخت
- محافظت از سطح قرنیه
- افزایش توانایی انجام فعالیتهای روزمره
همین مزایا باعث شدهاند که لنز اسکلرال به یکی از پیشرفتهترین روشهای اصلاح بینایی در بیماران دارای مشکلات قرنیه تبدیل شود.
چگونه بفهمیم کاندید مناسب لنز اسکلرال هستیم؟
تشخیص اینکه آیا شما کاندید مناسب لنز اسکلرال هستید یا خیر، تنها با معاینه تخصصی امکانپذیر است.
در این معاینه معمولاً موارد زیر بررسی میشود:
- توپوگرافی قرنیه
- سلامت سطح چشم
- میزان خشکی چشم
- کیفیت بینایی فعلی
- سابقه جراحیهای چشمی
- وضعیت پلکها و قرنیه
بر اساس این اطلاعات، متخصص میتواند مناسبترین نوع لنز را برای شما انتخاب کند.
جمعبندی
اگر از قوز قرنیه، خشکی شدید چشم، نامنظمی قرنیه، عوارض پس از جراحیهای انکساری یا مشکلات بینایی ناشی از بیماریهای قرنیه رنج میبرید، احتمال زیادی وجود دارد که کاندید مناسب لنز اسکلرال باشید.
لنز اسکلرال تنها یک وسیله اصلاح بینایی نیست؛ بلکه برای بسیاری از بیماران راهی برای بازگشت به دید باکیفیت و زندگی راحتتر است. با این حال، موفقیت در استفاده از این لنزها به ارزیابی دقیق، فیت حرفهای و پیگیری منظم بستگی دارد.
اگر با عینک یا لنزهای معمولی به دید مطلوب نمیرسید، مشاوره با یک متخصص فیت لنز اسکلرال میتواند اولین قدم برای یافتن راهحل مناسب باشد.
